Epidemia grypy

Przebieg i wpływ EPIDEMII

Jedną z tajemnic wirusa grypy jest jego niemal całkowita nieobecność w populacji ludzkiej Półkuli Północnej i Południowej przez większą część roku. A następnie, nagle, w niemożliwym do przewidzenia momencie w czasie zimy (od listopada do kwietnia na Półkuli Północnej, od maja do października na Półkuli Południowej) pojawiają się pierwsze sporadyczne przypadki grypy i w ciągu tygodni liczba nowych przypadków wzrasta lawinowo w dużej części społeczeństwa. Trwa to przez 1 do 3 miesięcy, a następnie wirus znów znika. Gdzie przebywa przez pozostałą część roku, oraz jak i gdzie realizuje swój dryf antygenowy w tym czasie pozostaje nadal słabo zrozumiałym. Jedną z możliwych hipotez jest ta, że wirus pozostaje endemicznie (w niewielkich ilościach przez cały rok) w populacji ludzi żyjących na równiku. Poniższy wykres przedstawia jako przykład jedną z epidemii grypy (1983/4 z początkiem w Holandii). Po pierwszym wyizolowaniu wirusa grypy w styczniu 1984 liczba nowych przypadków chorób grypopodobnych rośnie początkowo powoli (styczeń), a następnie lawinowo (luty). W tym okresie widać druzgocący wpływ epidemii na nieobecność w pracy i szkole, straty ekonomiczne itp. Co bardziej istotne, wzrasta śmiertelność wśród osób z grup ryzyka (osoby starsze i z chorobami przewlekłymi).

Wykres: Epidemia w roku 1983/4 w Holandii

Słupki: liczba izolatów wirusa grypy we wszystkich laboratoriach wirusologicznych.
Linia przerywana: Przypadki choroby grypopodobnej (ChGP) na 10.000 mieszkańców, wg raportów stacji badawczych w kraju.
Linia ciągła: Przypadki zgonów przypisywanych grypie, szacowane na podstawie metod epidemiologicznych.

W populacjach europejskiej i północno-amerykańskiej, w czasie epidemii grypy o umiarkowanej aktywności, 60.000 do 120.000 osób na milion zachoruje objawowo (podobnie jak w przykładzie na powyższym wykresie), 700 do 1.600 osób na milion będzie musiało trafić do szpitala, a 50 do 150 na milion umrze. Poniższa tabela przestawia jak te częstości występowania przekładają się na kilka krajów. Kiedy epidemia jest poważniejsza, liczby te mogą odpowiednio rosnąć.

Tabela: Szacowana roczna chorobowość i zwiększona śmiertelność w czasie umiarkowanej epidemii grypy

Kraj	Liczba mieszkańców (w milionach)	Choroba grypopodobna	Dodatkowe hispitalizacje	Dodatkowe zgony
USA	250	15 000 000 - 30 000 000	175 000 - 4 000 000	12 500 - 37 500
Austria	8	480 000 - 960 000	5 600 - 12 800	400 - 1 200
Belgia	10	600 000- 1 200 000	7 000 - 16 000	500 - 1 500
Francja	56	3 360 000- 6 720 000	39 200 - 89 600	2 800 - 8 400
Niemcy	77	4 620 000 - 9 240 000	53 900 - 123 200	3 850 - 11 550
Włochy	55	3 300 000 - 6 600 000	38 500 - 88 000	2 750 - 8 250
Portugalia	10	600 000 - 1 200 000	7 000 - 16 000	500 - 1 500
Hiszpania	40	2 400 000 - 4 800 000	28 000 - 64 000	2 000 - 6 000
Szwajcaria	7	420 000 - 840 000	4 900 - 11 200	350 - 1 050
Holandia	15	900 000 - 1 800 000	10 500 - 24 000	750 - 2 250
Wielka Brytania	56	3 360 000 - 6 720 000	39 200 - 89 600	2 800 - 8 400

Szczególnie spektakularne są wybuchy epidemii grypy w zamkniętych lub półzamkniętych społecznościach, takich jak szkoły, obozy wojskowe, szpitale lub domy opieki ze względu na ich bardzo wysoką chorobowość. Co roku w literaturze medycznej opisywane są zachorowania w domach opieki, które osiągają odsetek nawet 50% lub więcej ze śmiertelnością 5% lub więcej.

Liczby podane w tabeli powyżej są szacunkami dla umiarkowanej epidemii. Należy zdawać sobie sprawę, że istnieje znaczna i nieprzewidywalna zmienność w odniesieniu do wystąpienia, czasu trwania, nasilenia (tj. wpływu na chorobowość i śmiertelność) dominacji szczepów i (pod-)typów (wirus grypy typu A-H1N1, A-H3N2 lub B) każdej zimy i w każdym miejscu.

Jako przykład tej ogromnej zmienności, wykres poniżej przedstawia wystąpienie i czas trwania epidemii w Holandii w latach 1971-2 do 1998-99. Średni czas trwania tych 28 sezonów wynosił około 2 miesiące, zachodziły jednak częste odchylenia: na przykład całkowity brak aktywności epidemicznej w latach 1979-80 i 1987-88 (zaznaczone gwiazdką), a z drugiej strony okres niemal pięciu miesięcy w latach 1978-79. Miesiącem początkowym jest zwykle styczeń, ale występowały bardzo wczesne epidemie (w latach 1988-89 i 1993-94: listopad), jak również bardzo późne (w latach 1981-82 i 1983-84: marzec). Każda epidemia ma swoją dynamikę i niepowtarzalne wartości chorobowości i śmiertelności.

Wykres: Początek i koniec epidemii grypy w Holandii (Sezon zimowy 1971-2 do 1998-1999)

Streszczenie:

W okresie zimowym wirus grypy pojawia się nagle w populacji powodując epidemie na skalę kraju i/lub ogniska lokalne
Populacja ogólna: chorobowość i śmiertelność może być znacząca (absencja w szkołach i pracy)
Osoby starsze i przewlekle chore: chorobowość i śmiertelność może być wysoka
Epidemie grypy powodują powstanie ogromnych obciążeń indywidualnych, medycznych i ekonomicznych.
Istnieje duża i nieprzewidywalna zmienność pomiędzy epidemiami odnośnie wystąpienia, czasu trwania, nasilenia i dominujących szczepów

Przeczytaj więcej: